Chương 4: Nước ròng sát đáy

Đêm ấy trời đứng gió. Mặt vàm phẳng như một tấm thiếc. Ba nằm trên chiếu ở cửa chòi, tôi nằm võng, cả hai đều không ngủ, cả hai đều giả vờ ngủ. Đèn bão treo ở cây sào vặn nhỏ hết cỡ, ngọn lửa bằng hạt đậu. Tôi để gói muối của thầy Tư trong túi áo ngực, chốc chốc lại sờ.

Tôi biết nước đã ròng sát mà không cần nhìn đồng hồ. Ếch nhái nín. Ngọn đèn hạt đậu chao một cái dù trời không có gió. Rồi mùi bùn dậy lên, nặng và ngọt, cái ngọt của lá bần mục ngâm lâu ngày. Và dưới cái mùi ấy có một mùi khác, mỏng, tanh, như mùi tóc ướt phơi không khô.

Tiếng gõ không đến từ mạn đò.

"Cốc." Nghỉ. "Cốc." Nghỉ. "Cốc."

Nó đến từ cột chòi. Cái cột đước ngay đầu võng tôi, cách đầu tôi chưa tới một sải tay. Gõ từ phía ngoài, phía mé nước. Ván sàn chòi cao hơn mặt nước ròng chừng hai thước. Muốn gõ vào cột ở độ cao đó, người ta phải đứng dưới bùn mà giơ tay lên hết cỡ. Hoặc không đứng trên gì cả.

Tôi không thở. Trên chiếu, ba cũng không thở.

"Hậu ơi."

Sát vách lá. Tôi nghe được cả hơi thở đi kèm, hơi thở ướt và lạnh lọt qua kẽ lá chạm vào má tôi.

"Hậu. Ra má biểu."

Tôi ngồi bật dậy. Võng lật, tôi té xuống sàn. Ba chồm tới ôm chặt tôi bằng một tay lành, tay bột đè lên ngực tôi, miệng ba kề tai tôi rít lên:

"Không phải. Không phải đâu. Nó bắt chước. Nó nghe tao kêu má mày mười hai năm nay nên nó bắt chước."

Tôi vùng. Tôi vùng ra được vì ba chỉ có một tay. Tôi lao ra cửa chòi, xuống cầu ván, chân trần trên ván ướt. Phía sau ba hét tên tôi.

* * *

Dưới cầu ván không có ai. Bùn ròng phơi ra đen bóng, rễ bần lởm chởm, không có dấu chân, không có gì.

Tôi ngẩng lên nhìn qua bờ bên kia.

Người đàn bà áo đen đứng đó. Đúng chỗ cũ. Tay giơ cao. Và lần này, trong cái tĩnh lặng không gió của khúc nước ròng, tôi nghe rõ tiếng gọi vọng qua mặt nước, tiếng gọi không khàn, không buồn, mà thúc giục:

"Đò ơi, qua rước má. Má lạnh lắm rồi."

Tôi nhảy xuống đò. Tôi tháo dây. Hai vòng, ba vòng, tay tôi tháo như tay người khác, rất nhanh. Tôi giật máy. Máy nổ ngay lần đầu, tiếng Kohler nổ trong đêm vang to như súng. Tôi bẻ lái, đò tách bến.

Ba chạy xuống tới cầu ván, dép văng mất một chiếc. Ba la gì đó bị tiếng máy nuốt mất. Tôi không quay lại.

* * *

Vàm Rạch Bần rộng chừng tám chục thước, đò chạy chưa tới một phút là qua. Tôi đã qua lại nó cả ngàn lần. Đêm ấy tôi chạy mãi không tới.

Đi được nửa sông thì máy tắt. Không khục khặc, không hụt xăng. Tắt ngang, như có bàn tay bóp lấy bugi. Tôi giật dây. Máy không nổ. Tôi giật tới lần thứ năm thì buông, vì tôi nhận ra mặt nước quanh đò đã đổi khác.

Nước không trôi nữa. Nước ròng mà đò không trôi ra sông cái. Đò đứng yên giữa vàm, như đậu trên một cái gì đặc.

Và cái mùi tóc ướt dậy lên ngay bên mạn phải.

Tôi quay lại. Trên mép mạn đò, chỗ ván đã mòn vì tay người vịn lên xuống bao năm, có một bàn tay đang bám. Bàn tay đàn bà, trắng bợt, nhăn như tay người ngâm nước lâu, móng tay dài có bùn đen kẹt dưới. Bàn tay bám chắc, các ngón hơi cong, như người sắp đu lên.

Rồi cái đầu nhô lên theo.

Tóc trước. Tóc đen, dài, bết thành từng lọn, nước chảy ròng ròng từ tóc xuống ván. Rồi trán.

Rồi hai con mắt. Mắt mở to, không chớp, lòng trắng ngả xanh, nhìn thẳng vào tôi. Rồi cái miệng. Miệng há ra, như đang gọi, mà không có tiếng. Nước từ trong miệng chảy ra, lẫn bùn.

Và trên mái tóc bết ấy, kẹp lệch một bên, có một cây kẹp hình con bướm. Cánh phải mẻ một góc.

Tôi không biết tôi la hay không. Tôi chỉ nhớ tôi lùi, lưng đập vào máy, và tay tôi tự động móc gói muối trong túi, xé giấy báo, vung hết về phía bàn tay ấy.

Muối rơi lộp bộp xuống ván, xuống nước. Bàn tay rút lại. Không nhanh. Từ từ, từng ngón một, như tiếc. Cái đầu chìm xuống theo, mắt vẫn mở nhìn tôi cho tới khi mặt nước khép lại. Chỗ ấy không có bọt. Chỉ có mấy lọn tóc nổi lờ đờ một lát rồi chìm nốt.

Đò chao mạnh, rồi trôi. Nước ròng lại kéo. Tôi giật máy. Nổ.

Tôi quay đầu đò về bến nhà. Không nhìn qua bờ chợ nữa. Tôi biết chỗ đó không còn ai đứng.

* * *

Ba đứng dưới mé nước, nước tới đầu gối, tay lành cầm cây đèn bão giơ cao. Ba đứng im như cây cọc tiêu. Lúc đò cập vô, ba không đỡ dây. Ba chỉ nhìn mặt tôi dưới ánh đèn, rất lâu, rồi hỏi, giọng không ra hơi:

"Mày thấy mặt chưa?"

Tôi gật.

Ba nhắm mắt lại. Cây đèn trong tay ba hạ xuống từ từ, ngọn lửa chạm mặt nước xèo một tiếng rồi tắt. Trong bóng tối, tôi nghe ba nói, nhỏ, không phải với tôi:

"Thắm ơi. Đừng. Nó còn nhỏ mà."

Tôi đứng trên đò, tay vẫn nắm cần máy, nước mắt chảy mà tôi không hiểu vì sao. Tôi chưa hiểu gì hết. Tôi chỉ biết má tôi tên Thắm. Và ba vừa nói chuyện với cái vừa bám vào mạn đò bằng cái tên ấy.