Chương 11: Bàn tay nắm chặt

Tôi không ngủ lại được. Tôi nằm nghe anh Toàn nói mê ở buồng ngoài thêm mấy câu nữa, không rõ chữ, rồi im. Gà nhà bà Nhỡ gáy đợt đầu. Cửa sổ buồng mẹ chuyển từ đen sang xám.

Tôi đắp lại chăn cho Bống, rồi đi ra buồng ngoài, chân trần, bước thật nhẹ.

Anh Toàn nằm ngửa trên tấm phản gỗ, không mắc màn, muỗi đốt kín hai cẳng chân. Cái bóng đèn tròn vẫn sáng vàng trên đầu, ruồi muỗi bay vo ve quanh. Mặt anh hốc hác, râu ria lởm chởm, mi mắt giật giật. Tay trái anh đặt trên bụng. Tay phải buông thõng ra ngoài mép phản, chạm gần xuống nền gạch.

Bàn tay phải ấy nắm chặt.

Nắm chặt như trong giấc mơ tôi vừa thấy. Gân xanh nổi trên mu bàn tay, khớp ngón trắng bệch. Không phải cái nắm hờ của người ngủ. Đấy là cái nắm của người đang giữ một thứ không muốn ai lấy.

Tôi quỳ xuống cạnh phản. Tôi nhớ đến buổi sáng trong mùa mưa, đứng ở mép huyệt, anh nắm nắm đất mà không chịu buông. Tôi nhớ đến buổi sáng sớm hôm mẹ mất, lúc tôi dắt hàng xóm chạy sang. Anh quỳ trên bờ ao, cạnh mẹ, nắm lấy tay mẹ. Bàn tay trái của mẹ. Bàn tay đeo sợi dây chun.

Tôi đã thấy cảnh ấy, và tôi đã nghĩ, thằng con thương mẹ.

* * *

Tôi gỡ từng ngón tay anh ra.

Ngón út trước. Rồi ngón áp út. Tay anh lạnh, cứng, như tay người ngâm nước lâu. Mỗi ngón tôi gỡ ra, anh lại rên khẽ trong cổ họng, mi mắt giật mạnh hơn. Ngón giữa. Ngón trỏ. Còn ngón cái, ngón có vết sẹo bỏng, ép chặt lên một cái gì đó nhỏ và cứng.

Tôi nạy ngón cái ra.

Trong lòng bàn tay anh là một cái chìa khoá bằng đồng, bé như đốt ngón tay, đã xỉn đen. Xâu qua lỗ chìa là một đoạn dây chun cũ, màu nâu, dài chừng một gang, một đầu thắt nút, đầu kia đứt. Chỗ đứt không phẳng. Sợi chun bị kéo căng đến mỏng ra rồi mới đứt, đầu đứt xơ lên như sợi tơ.

Lòng bàn tay anh ướt. Cái chìa khoá ướt. Mà đêm qua trời không mưa, và trong cái nhà ấy giờ không còn ao.

* * *

Tôi cầm cái chìa khoá đứng dậy, đi vào buồng mẹ. Tôi lôi cái tráp sơn then ra khỏi hòm tôn. Mấu khoá tôi bẩy hôm nào, sau đó tôi đã lấy búa đóng lại hai cái đinh cho anh khỏi thấy. Cái khoá đồng vẫn treo ở đấy.

Tôi tra cái chìa vào ổ. Nó vừa khít. Tôi vặn. Khoá bật ra một tiếng tách nhỏ, khô, như tiếng bật lửa.

Tôi ngồi xuống nền gạch.

Tôi nghĩ lại mọi chuyện từ đầu, như người ta lần lại một cuộn chỉ rối. Tối hôm ấy mẹ ra gốc gạo tìm anh. Hai mẹ con nói gì đó. Mẹ về trước. Anh về sau, không xem hiệp hai. Mẹ ra cầu ao rửa chân như mọi tối.

Rồi đôi dép đặt ngay ngắn, mũi quay vào nhà, như có người cởi ra đặt lại. Bốn vết bầm trên cổ tay trong giấc mơ. Sợi dây chun kéo căng đến đứt. Cái tráp khoá lại cẩn thận. Tờ biên nhận viết lúc đám ma đang làm.

Và anh, nằm cạnh tôi, chân lạnh, tóc ướt mùi nước ao, bảo anh ra bể dội nước. Cái bể cạn trơ đáy.

Và tôi, sáng hôm sau, nói với công an rằng chồng tôi nằm cạnh tôi cả đêm.

Suốt mấy tháng, mẹ đứng ở mép ao chỉ ra sau lưng tôi. Tôi cứ nghĩ bà muốn tôi quay lại nhìn anh. Ngồi trên nền gạch buồng mẹ, tay cầm cái chìa khoá ướt, tôi mới hiểu ra một chuyện khác. Sau lưng tôi không chỉ có anh. Sau lưng tôi là cái đêm ấy. Là câu tôi nói với công an. Là cái lúc tôi ngửi thấy mùi tanh rồi quay mặt vào tường ngủ tiếp.

Bà không chỉ người đứng sau tôi. Bà chỉ cái chỗ tôi đã quay lưng lại.

* * *

Tiếng phản gỗ kẽo kẹt ở buồng ngoài. Tiếng chân trần trên nền gạch. Anh Toàn đứng ở cửa buồng mẹ.

Anh nhìn bàn tay phải của mình, mở ra, trống rỗng. Rồi anh nhìn tôi, nhìn cái tráp mở nắp, nhìn cái chìa khoá trong tay tôi. Mặt anh không đổi. Chỉ có cái yết hầu lên xuống.

"Lúc anh vớt u lên, nó vướng vào tay anh."

Anh nói chậm, giọng khàn đặc, như câu ấy anh đã tập nói một mình nhiều lần lắm rồi.

Tôi hỏi, thế sao anh mở tráp rồi khoá lại. Sao anh bảo u để quên không khoá. Sao anh nắm nó trong tay cả đêm.

Anh không trả lời câu nào. Anh đứng ở cửa, ánh đèn buồng ngoài hắt từ sau lưng anh, mặt anh chìm trong tối. Chỗ mắt anh là một vệt đen, như trong giấc mơ.

Một lúc lâu, anh chìa bàn tay ra, lòng bàn tay ngửa lên, về phía tôi.

"Đưa anh."

Tôi nắm chặt cái chìa khoá lại. Chặt đến mức răng chìa cứa vào lòng bàn tay. Trên giường, cái Bống trở mình, nói mê một tiếng gọi bà.