Chương 7: Câu hát ru lạ

Tôi nhổ hết cơm trong miệng ra tay, súc miệng ở lu nước sau hè tới khi rát cổ. Tôi cột lại nồi cơm bằng sợi dây khác, cất cây kéo lên nóc tủ chén. Trời hửng sáng, má thức dậy đi chợ. Tôi không nói gì với má. Tôi không nói với ba.

Tôi không biết phải nói sao. Nói con đứng dậy lúc ngủ, cầm kéo cắt dây, móc cơm ăn bốc như con nít. Nói con nhai mà không dừng được.

Cả ngày đó tôi không ăn cơm. Nhìn nồi cơm là cổ họng tôi thắt lại.

* * *

Bà nằm im cả ngày. Không giọng Nam, không giọng Bắc. Bà nhìn lên nóc mùng bằng con mắt phải, thỉnh thoảng nuốt khan. Tôi đút cháo, cháo chảy ra khoé miệng. Tôi kêu bà, bà không quay qua.

Chiều, ba về sớm. Ba ngồi bên giường nắm tay bà, kêu "má ơi, con nè má" mấy lần. Bà không động đậy. Ba đi ra, ngồi trước hiên, không đốt thuốc. Ba nói nhỏ với tôi, giọng ba khác đi, như người vừa thức dậy ở chỗ lạ:

"Hồi nhỏ ba hỏi má sao kêu con là thằng Ba. Má nói tại con Hai nó đi trước rồi. Ba tưởng má nói chơi."

* * *

Đêm đó tôi không nằm võng. Tôi kéo cái ghế đẩu vô ngồi cạnh cửa buồng, lưng dựa vách, đèn pin cầm tay. Tôi tính thức tới sáng. Tôi tính nếu có gì thì chạy, không ngồi chờ như mấy đêm trước.

Ếch nhái kêu tới khuya. Tôi nghe tiếng ba ngáy nhà trên, tiếng má trở mình. Rồi tiếng ếch thưa dần. Không tắt một lần như mọi khi, mà tắt từng con một, từ xa lại gần, như có ai đi dọc bờ mương mà con nào thấy người đó đi qua thì nín.

Con cuối cùng nín ngay dưới vách buồng.

Hơi lạnh. Mùi khói rơm. Lần này còn có mùi khác, mùi bùn phù sa chua chua, mùi lá ngô úa. Tôi chưa từng ngửi lá ngô úa. Mà tôi biết đó là mùi lá ngô, như người ta biết mùi nhà mình.

Trên giường, bà ngồi dậy.

Không chậm như lần trước. Bà ngồi dậy một cái như con nít thức giấc nghe tiếng mẹ. Rồi bà thò chân xuống đất, cả hai chân. Rồi bà đứng lên.

Tôi bật đèn pin. Ánh đèn rọi thẳng vô mặt bà. Bà không nheo mắt. Cả hai con mắt bà mở, con mắt trái lâu nay sụp mí giờ cũng mở tròn. Khoé miệng xệ đã kéo lên, mặt bà không méo nữa. Nhưng đó không phải gương mặt bà. Đó là gương mặt một người đàn bà rất già đang làm vẻ mặt của một đứa nhỏ.

Bà không đi ra cửa. Bà đi về phía tôi.

Tôi muốn đứng dậy. Chân tôi không nghe. Tôi ngồi trên ghế đẩu như bị đóng đinh, đèn pin trong tay rọi lệch xuống sàn, thấy hai bàn chân bà bước tới. Chân trái vẫn kéo lê, móng chân cào trên nền gạch.

Bà ngồi xuống sàn ngay trước mặt tôi. Bà ngửa mặt lên nhìn tôi, như con nít ngồi dưới đất ngửa mặt nhìn người lớn. Rồi bà đưa tay lên vuốt tóc tôi.

Tay bà lạnh. Bàn tay vuốt từ đỉnh đầu xuống, chậm, nhẹ, một lần, hai lần. Rồi bà hát.

Giọng hát không phải giọng con nít. Cũng không phải giọng bà tôi biết. Đó là giọng một người đàn bà trẻ, giọng Bắc, trong, hơi khàn ở cuối câu, như người ru con giữa trưa hè mà mệt.

"À ơi, cái Ngà ngủ đi. Bu đi chợ huyện, bu thì về ngay. Về ngay mua bánh đa vừng. Ngà ơi ngủ kĩ, đừng đứng ngõ chờ."

Tôi chưa từng nghe câu hát đó. Mà tôi biết câu kế tiếp trước khi bà hát ra.

* * *

Bà ngừng hát. Bàn tay bà dừng trên tóc tôi.

"Ngà ơi."

Giọng con nít. Gọi tôi. Nhìn thẳng vô mặt tôi mà gọi.

Tôi cắn môi. Lời ông Bảy. Đợi tới lần thứ ba, nghe cho ra giọng ai.

"Ngà ơi."

Lần này giọng người đàn bà trẻ, giọng hát ru lúc nãy. Gọi nhẹ như gọi đứa nhỏ ngủ trưa dậy. Tôi cắn môi tới tứa máu, vị tanh lẫn với vị cơm nguội còn đọng trong họng từ đêm trước.

Lần thứ ba, cái miệng đó mở ra, và tiếng gọi là giọng bà nội tôi. Giọng Nam, đớt đớt, khàn khàn, cái giọng kêu "nhỏ ơi khát" mỗi chiều. Cái giọng đã ru tôi ngủ trên võng suốt những năm tôi chưa biết nói.

"Ngà ơi."

"Dạ."

Tiếng dạ bật ra trước khi tôi kịp nghĩ. Như cái chân giựt lên khi cậu Phong gõ búa cao su vô đầu gối. Nó không đi qua đầu tôi. Nó đi thẳng từ chỗ nào đó rất sâu trong người ra miệng.

Bà nghiêng đầu nhìn tôi. Rồi bà cười, bằng gương mặt đứa nhỏ.

"Đấy. Chị dạ rồi nhé."

Bà ngã xuống sàn như một tấm vải ướt.

* * *

Ba nghe tiếng động chạy xuống. Hai cha con khiêng bà lên giường. Bà nặng, mềm, mặt méo trở lại, mí mắt trái sụp. Bà thở, nhưng không mở mắt tới tận trưa.

Lúc bà mở mắt, bà nhìn tôi. Bà nhận ra tôi. Nước mắt bà chảy xuống.

"Con dạ rồi hả nhỏ?"

Tôi không trả lời. Bà nhắm mắt lại, và từ đó bà không nói thêm chữ nào nữa, giọng nào cũng không.

* * *

Chiều đó má về sớm. Má nấu cơm. Cả nhà ngồi ăn mà không ai nói. Tôi ăn được một chén, đói như người nhịn ba ngày. Tôi đưa chén ra trước mặt má.

"Bu cho con xin bát nữa."

Má làm rơi cái vá. Ba ngẩng lên nhìn tôi. Cả hai nhìn tôi như nhìn người lạ ngồi vô mâm.

Tôi nghe lại câu mình vừa nói. Giọng Bắc. Tròn trịa từng chữ.

Má đứng dậy. Mặt má không còn giọt máu. Má đi vô buồng, tôi nghe tiếng chìa khoá lách cách trong ổ khoá cái tủ gỗ, cái ngăn tủ hai mươi năm nay má không cho ai mở.