Chương 5: Biển ăn vô nghĩa địa

Tôi nghỉ bán ba ngày. Tôi gửi xấp vé lại cho chị Hồng, nói nhà có đám giỗ dưới quê. Má biết tôi đi đâu. Sáng tôi đi, má đứng ở cửa phòng trọ, không cản, không dặn. Má chỉ nắm cổ tay tôi một cái, rất nhanh, rồi buông.

Xe đò từ bến xe Cần Thơ xuống Sóc Trăng hơn hai tiếng. Tới Sóc Trăng tôi đón xe buýt về Vĩnh Châu, rồi đi xe ôm ra Vĩnh Hải. Càng xuống, đất càng trắng, cây càng thấp. Hai bên đường là ruộng hành tím xanh rì, mùi hành hăng lên tận mũi. Xen giữa ruộng hành là ao tôm, quạt nước quay xè xè. Thỉnh thoảng có một mái chùa Khmer cong vút, màu vàng đỏ, mấy ông sư áo cam đi khất thực ven lộ.

Ông Sơn chờ tôi ở đầu ấp, ngồi trên chiếc Honda cũ không có yếm. Nhà ông là nhà sàn thấp, dưới gầm treo hành phơi khô thành từng chùm. Vợ ông nấu nồi canh chua cá kèo, bắt tôi ăn rồi mới đi. Bà không nói được tiếng Việt nhiều, chỉ nhìn tôi rồi xoa lưng tôi mấy cái.

Gần ba giờ chiều, ông Sơn chở tôi ra biển.

Biển Vĩnh Châu không giống biển trong hình. Không có cát vàng, nước xanh. Bãi là một dải bùn cát màu xám, rộng mênh mông lúc nước ròng, lấp lánh những con còng chạy ngang. Nước biển đục, màu trà sữa. Gió thổi rát mặt, mang theo mùi bùn và mùi muối. Mùi đó tôi nhận ra liền. Mùi trên cái khăn má phơi.

Ông Sơn dắt tôi đi bộ qua một dãy phi lao. Nói là rừng, nhưng giờ chỉ còn những gốc cây trơ, nhiều cây ngã nằm ngang, rễ chổng lên trời như bàn tay xòe. Phía sau dãy phi lao là một giồng cát dài, cao hơn mặt bãi chừng hai thước. Trên giồng cát là những gò đất nhỏ, thấp, nằm thành hàng.

Nghĩa địa không có hàng rào, không có cổng. Mộ là những ụ cát đắp, có cái đã lún gần bằng, có cái còn được ai đó đắp thêm. Cỏ chông mọc lởm chởm. Trước mỗi ụ có một miếng xi măng nhỏ cắm xiên, to bằng viên gạch thẻ, mặt trên có số vạch bằng que.

Tôi cúi xuống đọc. Tám chín gạch không ba. Tám chín gạch mười hai. Tám chín gạch hai mươi. Nét vạch run run, chỗ sâu chỗ cạn, như người viết đang vội, hoặc tay đang lạnh.

Hàng mộ ngoài cùng, phía biển, không còn. Giồng cát bị cắt ngang thành một vách dựng đứng. Dưới chân vách, nước biển đang lên, đánh vô từng đợt, mỗi đợt kéo theo một nắm cát rơi lả tả. Tôi thấy dưới chân vách, nằm lẫn trong bùn, có mấy miếng xi măng bị lật úp. Có một miếng nằm ngửa, số đã mòn gần hết.

"Năm ngoái còn tới đó nữa," ông Sơn chỉ ra phía ngoài, chỗ nước đang vỗ. "Hai hàng. Giờ đó là biển."

Ông đi trước, đếm hàng. Tôi đi sau, đọc số. Tám chín gạch ba sáu. Tám chín gạch ba bảy. Tám chín gạch ba chín. Tim tôi đập mạnh tới mức tôi nghe nó trong lỗ tai, át cả tiếng sóng.

Mộ số bốn mươi mốt nằm ở hàng thứ hai từ ngoài vô. Ụ cát đã bị biển ăn mất phân nửa, chỗ mép vách lở chỉ cách chân mộ chừng một sải tay. Miếng xi măng nghiêng hẳn về phía biển, một góc đã mẻ. Trên mặt nó vạch rõ ràng, sâu hơn mấy miếng kia, như người vạch đã ấn mạnh tay:

Tám chín gạch bốn mốt.

Ụ cát nhỏ. Nhỏ hơn hẳn mấy ụ kế bên. Ụ của một đứa con nít.

Tôi quỳ xuống. Cát ướt thấm qua quần. Tôi không biết nói gì. Tôi đem theo nhang, bánh in, một hộp sữa đậu nành. Tôi bày ra, tay run tới mức đốt bốn lần mới cháy được bó nhang. Gió thổi tạt khói đi ngang, về phía biển.

"Lộc hả em," tôi nói. Chỉ nói được vậy.

Ông Sơn đứng xa xa, quay lưng lại, hút thuốc.

Tôi ngồi ở đó tới khi nhang tàn. Nước lên nhanh. Lúc tôi tới, nước còn cách vách cát cả chục thước. Giờ nó đã vỗ vô chân vách, bọt trắng tung lên ngang mặt giồng. Ông Sơn đi lại, nói phải về, con nước rong tháng này lớn, chiều nay lên tới đây luôn.

Tôi đứng dậy. Tôi nói với miếng xi măng, chị về rồi chị trở xuống. Tôi không biết sao tôi nói vậy. Tôi chưa biết trở xuống để làm gì.

Đi được mấy chục bước, tới dãy phi lao, tôi quay lại nhìn.

Trời đã ngả chiều, mặt biển màu chì. Trên giồng cát, ở chỗ mộ bốn mươi mốt, có một đứa nhỏ ngồi.

Nó ngồi bó gối trên ụ cát, quay lưng về phía tôi, mặt nhìn ra biển. Người nó ướt, áo dính sát lưng. Nó ngồi y như ngồi ở đầu giường tôi, chỉ có điều lần này nó không nhìn tôi. Nó nhìn sóng.

Ông Sơn cũng dừng lại. Tôi biết ông thấy, vì điếu thuốc rớt khỏi tay ông.

Thằng nhỏ quay đầu lại. Nó nhìn tôi qua khoảng cát xám. Rồi nó giơ một tay lên, cổ tay có sợi chỉ đỏ bạc màu, bàn tay xòe ra, hướng về phía tôi. Kiểu một đứa con nít giơ tay xin người lớn nắm.

Một con sóng lớn đập vô vách cát. Bọt trắng tung lên che hết khúc giồng.

Khi bọt rút xuống, trên ụ cát không còn ai. Miếng xi măng tám chín gạch bốn mốt đã ngã nằm sấp, mặt có số úp xuống cát ướt.