Chương 5: Người đứng ở bậc cửa

Tôi nhận ra giọng ấy ngay. Giọng Nam Định, kéo nhẹ chữ cuối, hơi khàn như người vừa ho. Tôi bật dậy, chân đất chạy ra gian ngoài, vấp vào đống ngói vỡ người ta gom chưa kịp đổ. Tôi rút then cửa.

Chị Mận đứng ở bậc cửa.

Ngõ tối om. Điện mất từ đêm hai mươi sáu, chỉ có ánh lửa đỏ đục từ phía ga hắt lên nền trời. Trong cái ánh ấy, tôi thấy chị gầy rộc đi, má hóp, mắt to hơn. Chị vẫn mặc cái áo bông xanh cũ, nhưng mép áo cháy sém, vạt áo đen một mảng. Đầu chị quấn cái khăn len màu cà phê sữa. Mấy sợi tóc lòi ra ngoài khăn bết vào trán, ướt.

Bụng chị phẳng lì.

"Chị Mận! Chị về rồi à? Chị đẻ rồi à?"

Tôi mừng quá, nói như reo. Chị nhìn tôi, cười. Chị không che miệng như mọi khi. Cái răng khểnh của chị đen một vệt.

"Ừ. Chị đẻ rồi. Thằng cu."

"Cháu đâu chị? Cháu có khỏe không?"

"Nó đang ngủ."

Chị nói chậm, mỗi câu như phải nghĩ một lúc. Rồi chị chìa tay ra. Bàn tay chị trắng nhợt, các đầu ngón tay nhăn nheo như người ngâm nước lâu.

"Liên ơi, cho chị mượn cái kim với tí chỉ. Chị khâu nốt mấy cái tã cho cháu."

Tôi bảo chị vào nhà đi, ngoài này rét. Chị lắc đầu, đứng nguyên trên bậc cửa, không bước qua. Từ người chị bốc lên mùi khói, mùi khét, và một mùi nước tù như nước cống. Một luồng hơi lạnh từ chỗ chị đứng lùa vào nhà. Không phải cái rét của gió bấc. Là cái lạnh của nước, ngấm vào cổ chân tôi rồi bò lên.

Tôi chạy vào lục cái hộp kim của mẹ trên nóc máy khâu. Cuộn chỉ lõi gỗ không còn, chị Mận mượn đi từ chiều hai mươi sáu. Tôi lấy cuộn chỉ dự phòng mẹ quấn vào một cái lõi giấy, cắm một cái kim vào đó.

Lúc tôi đi qua giường, em Khôi đang ngủ bỗng ọ ẹ, rồi khóc thét lên. Mẹ vẫn nằm quay mặt vào tường. Tôi không biết mẹ ngủ hay thức.

Tôi mang kim chỉ ra. Chị Mận không nhìn tay tôi. Chị nhìn qua vai tôi, vào trong nhà, về phía tiếng khóc. Mắt chị mở to, không chớp. Tiếng khóc trong nhà tắt ngấm, đột ngột, như có bàn tay ai đặt lên miệng thằng bé.

"Chị Mận?"

Chị giật mình, quay lại nhìn tôi. Rồi chị đón lấy kim chỉ. Tay chị chạm vào tay tôi. Lạnh như sắt để ngoài trời đêm.

"Sáng chị trả."

Chị quay đi, bước xuống ngõ. Chị không đi về phía đầu ngõ, cũng không đi về phía nhà cô Thoa. Chị đi thẳng sang bên kia, về phía đống gạch nơi dãy nhà của chị từng đứng. Khói từ đống gạch vẫn còn bốc lên mờ mờ. Chị đi vào đó và tôi không nhìn thấy chị nữa.

Tôi đóng cửa, cài then. Tay tôi run, cài ba lần mới trúng. Tôi nghĩ chị chắc ở nhờ nhà ai bên ấy, còn có mấy nhà sau dãy chưa sập. Tôi nghĩ chị mới đẻ, mất máu, nên người lạnh. Tôi nghĩ ra cả chục lý do.

Tôi vào nằm cạnh mẹ. Em Khôi đã ngủ lại, thở đều. Mẹ vẫn nằm quay vào tường, nhưng tôi thấy lưng mẹ cứng đờ.

Sáng hôm sau tôi dậy sớm. Tôi mở cửa.

Trên bậc cửa có hai cuộn chỉ.

Một là cuộn chỉ lõi giấy tôi cho mượn đêm qua, kim cắm ngang qua mấy vòng chỉ, đặt ngay ngắn. Chỉ ướt sũng. Bậc cửa khô ráo, sương đêm không đọng, vậy mà quanh cuộn chỉ có một vũng nước nhỏ bằng lòng bàn tay, nước đen đục.

Cuộn kia là cuộn chỉ lõi gỗ của mẹ tôi.

Tôi nhận ra nó ngay, dù nó đen nhẻm. Lõi gỗ nhãn ám khói đen như than, chữ H bố khắc ở đầu lõi lấp đầy muội. Chỉ quấn trên lõi xỉn màu tro, ướt đẫm, nặng trịch. Tôi cầm lên. Mùi khói xộc vào mũi tôi, mùi của đêm hai mươi sáu, nguyên vẹn như vừa bước ra khỏi cái hố ấy.

Không có tờ giấy báo gấp tư nào. Chỉ có hai cuộn chỉ, và cái vũng nước nhỏ.

Đằng sau tôi có tiếng bát vỡ. Mẹ tôi đứng ở cửa gian trong, một tay ôm em Khôi, một tay buông thõng. Cái bát nước chè mẹ đang cầm vỡ tan dưới chân. Mẹ nhìn cuộn chỉ lõi gỗ trong tay tôi. Mặt mẹ không còn giọt máu.

Mẹ đặt thằng bé xuống giường. Rồi mẹ đi ra, ngồi phịch xuống bậc cửa, bên cạnh cái vũng nước, hai tay ôm đầu gối.

"Nó nói gì?"

Mẹ hỏi, không nhìn tôi. Tôi kể. Chị Mận về, chị đẻ rồi, thằng cu, nó đang ngủ, chị mượn kim chỉ khâu tã. Mỗi câu tôi kể, vai mẹ lại co lại thêm một chút. Kể đến chỗ chị nhìn vào trong nhà, nhìn về phía em Khôi khóc, mẹ đưa tay lên bịt miệng.

Tôi hỏi mẹ có chuyện gì. Mẹ không trả lời. Mẹ ngồi thế rất lâu. Ngoài ngõ, xe tải chở gạch đá chạy qua, rung cả bậc cửa. Cô Thoa đi qua, chào mẹ, mẹ không nghe thấy.

Cuối cùng mẹ đứng dậy, cầm lấy cuộn chỉ lõi gỗ trong tay tôi. Mẹ lau nó vào vạt áo, lau mãi, muội vẫn không sạch.

"Lần sau nó gõ, con đừng mở."

Mẹ nói rồi đi vào. Đến cửa gian trong, mẹ dừng lại, không quay đầu.

"Mà thôi. Nó mượn gì, con cứ cho nó mượn."