Chương 7: Đêm mở cửa rào

Mệ Thơm nói vong có lễ thì chờ người ra mời. Tôi nghĩ suốt một ngày về câu đó. Hơn một tháng nay, đêm nào tôi cũng nằm trong nhà, gài cửa, buộc dây, nghe tiếng chân đi quanh, rồi chờ sáng. Chưa một lần tôi bước ra.

Tôi nói với Nga đêm nay tôi ra ngồi ở cửa rào.

Nga không cản. Nga chỉ châm đầy dầu cho cái đèn bão, lau bóng đèn cho sáng, rồi đưa cho tôi. Nga pha một ấm chè xanh, rót vô cái phích, đặt cạnh cái ghế đẩu tôi kê ở mép sân. Rồi Nga vô nhà, ngồi ở bậc cửa, không chịu vô buồng.

"Em ngồi đây. Eng có răng thì em thấy."

Đêm đó trời không trăng. Sao dày, sáng, thứ sao chỉ có ở bãi ngang những đêm cuối thu. Gió nồm đã đổi thành gió bấc nhẹ, thổi từ phía bắc xuống, mang theo mùi bùn ở đầm bên kia làng. Tôi ngồi trên ghế đẩu, đèn bão đặt dưới chân, vặn nhỏ. Cửa rào tôi đã vá xong, để khép mà không gài then.

Tôi ngồi rất lâu. Uống hết hai chén chè. Nghe sóng.

Rồi côn trùng trong bụi tre im bặt. Một lượt, như mọi khi.

Tôi nghe Nga ở phía sau hít một hơi. Ngọn đèn bão dưới chân tôi chao một cái, ngọn lửa ngả rạp xuống, xanh lè, rồi dựng lên lại. Một mùi bốc lên từ phía bãi. Mùi rong biển dạt, mùi cá ươn, mùi nước mặn lúc thủy triều rút xa để lộ ra những tảng đá phủ rêu. Mùi của một bãi biển khác, không phải bãi làng tôi.

Từ phía bãi có tiếng chân đi lên.

"Lẹp." Rồi chân trần. "Lẹp." Rồi chân trần.

Sương từ biển bò vào, mỏng, trắng, sát mặt cát. Trong sương có một bóng người đi trên con đường cát dẫn từ bãi lên ngõ nhà tôi. Đi chậm, hơi nghiêng về một bên, như người đi một chân dép, một chân không quen. Bóng đó tới trước cửa rào thì dừng lại. Đứng bên ngoài tấm phên. Cách tôi chừng ba bước.

Tôi không mơ. Tôi biết mình không mơ, vì tôi nghe tiếng Nga thở sau lưng, nghe tiếng sóng, thấy cái đèn bão dưới chân.

Tóc người đó dài, ướt, xoã xuống ngực. Áo bà ba màu sẫm, ướt dính vào người. Nước nhỏ từ đuôi tóc xuống cát, lộp độp.

Tôi đứng dậy. Chân tôi run, tôi để nó run. Tôi bước tới, đưa tay đẩy tấm phên cửa rào mở ra, mở rộng hết cỡ.

"Nhàn. Vô nhà đi em."

Người đó không vô. Đứng nguyên chỗ cũ, ngay ngoài ngưỡng cửa rào, chân không bước qua đường ranh giữa cát ngoài ngõ và gạch trong sân.

"Anh còn nợ em một lời hứa."

Tôi nói, giọng tôi vỡ ra như giọng một thằng con trai:

"Anh hứa chi? Anh nỏ nhớ. Có phải em nằm bên Cồn Sẻ? Anh qua đón em về. Anh đưa em về mộ. Em nói đi."

Người đó đưa một bàn tay lên. Bàn tay đi qua ngưỡng cửa rào, chạm vào cổ tay tôi.

Lạnh. Lạnh như nước giếng khơi vào tháng Chạp. Ướt. Mà không phải chỉ có thế. Lòng bàn tay ấy chai sạn, ráp như vỏ hàu. Đầu mấy ngón tay có những vết đứt nhỏ, ngang dọc, đã lên da non rồi lại đứt, thứ vết mà tôi đã thấy trên tay những người đàn bà ngồi đan lưới cước cả đời. Sợi cước cứa vào tay như dao.

Đó không phải bàn tay một đứa con gái hai mươi tuổi.

Tôi cúi xuống, cầm cái đèn bão, giơ lên.

Ánh đèn chiếu vào mặt người đó. Tôi thấy cái cằm nhọn của Nhàn. Đôi mắt của Nhàn. Mà ở đuôi mắt có những nếp nhăn dày, sâu, như nếp nhăn của người cả đời nheo mắt nhìn nắng trên mặt biển. Ngang lông mày bên trái có một vết sẹo dài, trắng, cũ. Mái tóc ướt bên trái có một vệt bạc, từ chân tóc chạy xuống.

Gương mặt ấy là gương mặt Nhàn. Nhưng đã già đi, cùng với tôi. Ba mươi năm.

Môi người đó mấp máy. Lần này không phải câu cũ.

"Em bám mãi rồi, anh ơi."

Rồi bàn tay rời khỏi cổ tay tôi. Người đó quay đi. Đi xuống con đường cát về phía bãi. Một tiếng dép, một tiếng chân trần. Sương nuốt dần cái bóng. Tôi bước qua ngưỡng cửa rào, đi theo được bảy tám bước thì sương dày quá, tôi không còn thấy gì. Chỉ còn tiếng sóng.

Tôi đứng ở đó, giữa ngõ, cầm cái đèn bão, cho tới khi côn trùng trong bụi tre kêu lại. Nga chạy ra, kéo tay tôi về.

Dưới ánh đèn, tôi nhìn xuống con đường cát. Có một hàng dấu chân đi từ cửa rào xuống phía bãi. Một bên là dấu dép nhựa, đế mòn. Một bên là bàn chân trần, nhỏ, ngón cái choãi ra như chân người quen đi chân đất trên cát. Hàng dấu đi được chừng hai chục bước thì hết, giữa ngõ, không có gì cản.

Nga cầm cổ tay tôi lên soi đèn. Quanh cổ tay tôi, chỗ bàn tay kia vừa chạm, có một vòng cát ướt bám dính, cát lẫn hạt đen.

Cả đêm đó tôi nằm không ngủ, và chỉ nghĩ một điều. Người làng tôi vẫn nói, người chết thì dừng ở tuổi mình chết. Vong về bao nhiêu năm thì vẫn mang mặt lúc chết.

Nhàn chết năm hai mươi tuổi. Vậy ai đã già đi suốt ba mươi năm ngoài kia, với bàn tay đan lưới?