Chương 4: Bạn của Tuấn

Tôi không vào lớp ngay. Tôi đứng sau cửa sổ đến khi tim thôi đập thình thịch, rồi đi vòng về nhà công vụ, rửa mặt bằng nước chum, lên lớp đúng giờ chiều như không có gì. Tuấn ngồi chỗ cũ, cúi đầu, không nhìn tôi lần nào suốt buổi.

Tan học, tôi giữ Tuấn lại, bảo em ở lại lau bảng giúp cô.

Thằng bé lau rất kỹ, nhúng giẻ vào chậu nước, vắt khô, lau từ trên xuống. Tôi ngồi ở bàn đầu, đợi nó lau xong mới hỏi, cố giữ giọng bình thường như hỏi chuyện bài vở. Tôi hỏi em hay nói chuyện với ai lúc trưa.

Tuấn đứng im, tay cầm giẻ nhỏ nước tong tong xuống nền. Rất lâu sau nó mới nói, giọng nhỏ như sợ ai nghe thấy:

"Bạn... bạn bảo không được kể cô. Cô biết là cô đuổi bạn đi."

Tôi hứa cô không đuổi ai. Tôi nói cô chỉ muốn biết bạn ấy tên gì, nhà ở đâu, để cô ghi vào sổ cho đủ.

* * *

Tuấn kể nhỏ giọt, mỗi câu lại liếc sang bên cạnh mình.

Bạn ấy không nói tên. Bạn ấy bảo cứ gọi là "em", vì ở nhà ai cũng gọi bạn ấy thế. Bạn ấy không phải người trên này. Bạn ấy ở dưới xuôi, chỗ có sông to, có ống khói nhà máy cao lắm. Bạn ấy đi theo người nhà lên đây.

Tôi hỏi người nhà nào. Tuấn lắc đầu, bảo bạn ấy không nói.

"Năm ngoái bạn học trường to cơ, cô ạ. Toàn anh chị to. Bạn ngồi cuối, chả hiểu gì. Ngồi xem thôi. Năm nay được học đúng lớp... bạn thích lắm."

Tôi hỏi bạn ấy có hay nghịch nước không. Tuấn gật, rồi lắc.

"Bạn thích thả thuyền. Mà sợ nước. Bạn chưa biết bơi. Bạn rủ con ra suối, dạy bạn bơi."

Tôi nói không được ra suối. Tôi nói to hơn tôi định. Tuấn giật mình, cái giẻ rơi xuống chậu.

Trước khi về, thằng bé lôi từ trong cặp ra một tờ giấy gấp tư, đặt lên bàn tôi rồi chạy. Đó là một bức tranh vẽ bằng bút sáp. Lớp học, bảng đen, ba hàng đầu trẻ con tròn tròn. Đứng cạnh bảng là cô giáo, tóc dài, áo xanh. Tay trái cô giáo nắm tay một thằng bé nhỏ hơn mọi đứa khác trong tranh, tóc dựng một chỏm. Trên lông mày trái của thằng bé, Tuấn vẽ một gạch đen ngắn, chéo.

Bên dưới, Tuấn viết bằng chữ in: "CÔ VÀ BẠN".

* * *

Chủ nhật, tôi xuống thăm nhà Tuấn, theo lệ giáo viên đi thăm phụ huynh đầu năm.

Nhà Tuấn là nhà sàn ở cuối xóm Mít, sát chân đồi, phía dưới là suối Cỏ. Bố mẹ Tuấn đi làm thuê ở nông trường chè, chỉ có bà nội ở nhà. Bà ngoài bảy mươi, nhai trầu đỏ môi, nói tiếng Kinh chậm, lẫn tiếng Mường. Bà mời tôi lên sàn, rót nước chè xanh đặc trong cái ấm nhôm méo.

Tôi nói Tuấn ngoan, học được, chỉ hay ngồi một mình. Bà gật. Rồi bà nhìn tôi rất lâu, cái nhìn soi xét của người già trên núi, khiến tôi phải cúi xuống chén nước.

"Cô giáo à. Sáng nào bà cũng hái chè trên đồi. Thấy cô đi lên lớp."

Bà nhổ bã trầu qua khe sàn, rồi nói tiếp:

"Có đứa bé đi sau cô. Bé thôi, bằng thằng Tuấn. Ướt hết, nước chảy ròng ròng... cô không biết. Cô đi nhanh, nó chạy. Cô đứng, nó đứng. Bà gọi, nó không quay lại."

Tôi hỏi bà có thấy mặt nó không. Bà lắc đầu, chỉ ngón tay vào giữa ngực tôi.

"Nó nhìn cô. Nhìn cô thôi."

Lúc tôi xuống thang, bà nội Tuấn níu tay tôi, ấn vào lòng bàn tay tôi một nắm gạo muối gói trong lá. Bà bảo cô cầm lấy, đi đường mà nghe tiếng ai gọi thì đừng quay lại.

* * *

Từ hôm ấy, những chuyện nhỏ đến dày hơn.

Tuấn bắt đầu gầy rộc đi. Thằng bé ngủ gục trong giờ, môi tái, hai bàn tay lúc nào cũng lạnh. Tôi hỏi, nó bảo đêm không ngủ được vì bạn rủ chơi. Tôi gửi lời xuống nhà, bà nội nói thằng bé đêm nào cũng nói mê bằng giọng không phải giọng nó.

Còn tôi thì bắt đầu thức dậy với bàn tay trái lạnh ngắt.

Không phải lạnh vì sương. Lạnh và ướt, các ngón khum lại như vừa nắm chặt một bàn tay khác suốt đêm. Có sáng tôi mở tay ra, lòng bàn tay có vệt bùn mỏng màu nâu xám, thứ bùn không có trên đồi chè đất đỏ. Thứ bùn mịn của ao làng dưới xuôi.

Tôi rửa đi. Tôi không nghĩ thêm. Tôi đã học được cách không nghĩ thêm từ lâu lắm, lâu như cái thói quen nắm hờ bàn tay khi đi đường.

* * *

Cuối tháng Mười, có một đêm mưa dầm. Suối Cỏ dâng, tiếng nước nghe như ngay sau vách. Tôi nằm trong màn, đèn đã tắt, nắm gạo muối của bà nội Tuấn để dưới gối.

Tiếng dế ngoài vách tắt dần rồi im bặt, chỉ còn tiếng suối. Mùi bùn ao ngai ngái bốc lên trong màn, thứ mùi đồi chè này không có. Rồi tôi nghe tiếng bước chân trong phòng.

Bước chân trần, nhỏ, đi vòng quanh giường. Mỗi bước có tiếng nước lép nhép trên nền đất. Bước đến đầu giường thì dừng. Rồi một giọng trẻ con cất lên, sát bên màn, nhỏ và rành rọt như đang tập đếm ở lớp:

"Một. Hai. Ba. Bốn."

Giọng đếm chậm, đều, không vấp. Tôi nằm cứng, không thở. Đến hai mươi, giọng ngập ngừng một chút như phải nghĩ, rồi đếm tiếp. Đến ba mươi mốt thì dừng lâu.

"Ba mươi hai," nó nói, rất khẽ, như kể một điều bí mật vui. Cùng lúc, tấm màn chỗ ngang bàn tay trái tôi lõm vào, như có một đầu ngón tay nhỏ ấn từ bên ngoài.