Chương 9: Hiệu sửa xe

Hàm trên còn nguyên. Hai cái răng cửa đều tăm tắp, mòn ở rìa, ố một màu nâu vàng xỉn mà chỉ người hút thuốc lào lâu năm mới có. Không sứt. Không mẻ. Không có cái lỗ mà anh tôi cười một cái là người ta thấy ngay.

Tôi ngồi đấy với cái sọ trên tay cho đến khi đèn dầu cạn bấc, lụi dần.

Tôi nghĩ lại từng chữ. Không xưng tên. Chữ "nó" bật ra giữa câu kể.

Cái điếu cày rít thuần như người hút hai chục năm. Bàn tay ấn sau gáy. Đưa tao về Hải. Đào lên thì nhìn vào mồm tao. Tất cả xếp lại thành một hình mà tôi không muốn nhìn.

Gần sáng, tôi buộc lại tấm vải đỏ, đặt vào lòng u, gỡ từng ngón tay u ra rồi lại khép từng ngón tay u vào. U trở mình, ôm chặt hơn, miệng lẩm bẩm tên anh tôi.

* * *

Tôi nói với chú Thản tôi xuống thị trấn dưới thuê xe chở xương về cửa khẩu. Chú bảo đi thì về sớm. U còn ngủ. Câu dặn ở cửa khẩu tôi nhớ, nhưng tôi không thể mang u theo đến chỗ ấy.

Tôi đi nhờ một chiếc xe tải chở gỗ xuống đèo. Bốn chục cây số dốc, vực một bên, núi một bên. Tôi ôm cái túi vải trong có ống điếu tre, ngồi trên thùng xe giữa mấy súc gỗ, gió thốc vào mặt.

Thị trấn dưới chân đèo nhỏ hơn Lắc Xao. Một ngã ba, một cây xăng, một dãy nhà sàn ven đường. Hiệu sửa xe ở ngay góc ngã ba. Cái biển gỗ viết chữ Lào bằng sơn trắng, dưới có một dòng chữ Việt nhỏ, viết tay, nghiêng nghiêng.

Sửa xe Lộc.

Tôi nhận ra nét chữ ấy. Chữ to, nghiêng, đuôi chữ "c" quặp lại. Nét chữ trong mười mấy lá thư "Kính gửi u và thằng Toản".

* * *

Một người đàn ông ngồi xổm quay lưng ra đường, đang tháo bánh một chiếc xe số. Áo ba lỗ bạc màu, vai gầy, lưng đen bóng. Bên cạnh, một người đàn bà Lào địu đứa con nhỏ, đang nhặt ốc vít bỏ vào cái hộp sắt.

Tôi đứng ở mép đường. Người đàn ông nói gì đó bằng tiếng Lào, không quay lại. Thấy tôi không đáp, anh ta ngoái đầu.

Anh tôi gầy đi nhiều. Má hóp, tóc cắt ngắn sát, có mấy sợi bạc ở thái dương, hai mươi chín tuổi mà trông như bốn mươi. Mắt anh nhìn tôi, dừng lại một nhịp, rồi tối đi. Cái tối mà tôi đã thấy ở sân đình, ở gốc nhãn nhà ông Phó.

"Chú tìm ai?"

Anh nói tiếng Việt. Môi trên anh hé ra, và tôi thấy cái lỗ. Cái răng cửa sứt.

"Anh Tuấn."

"Chú nhầm người rồi. Tôi là Lộc."

Người đàn bà ngẩng lên, nhìn tôi rồi nhìn anh. Chị nói một câu tiếng Lào, trong câu có chữ "Lộc". Anh đáp "ơi" nhanh, tự nhiên, như người ta đáp tên mình.

* * *

Tôi không đi. Tôi đứng đó, nói to vừa đủ để anh nghe.

"U ở trên Lắc Xao. U đào được xương rồi. Đêm qua u ôm nó ngủ."

Tay anh đang vặn cờ lê, dừng lại.

Anh nói gì đó với vợ. Chị ta địu con đi vào trong nhà. Anh đứng dậy, lau tay vào cái giẻ đen, ra hiệu cho tôi vào hiên. Trong hiên tối, mùi xăng nhớt quện với một mùi khác. Mùi thuốc lào.

Trên vách gỗ, treo ở một cái đinh, có một cái điếu tre cụt. Mới. Ống tre còn xanh vỏ. Nõ điếu có bã thuốc, nước điếu trong ống còn sóng sánh.

Anh thấy tôi nhìn cái điếu. Anh không giải thích.

"Nó về nói những gì?"

Tôi bảo nó kể chuyện cây nhãn. Từng chi tiết. Cả câu anh dặn tôi ở cầu ao.

Anh cười. Tiếng cười khục khục trong cổ. Đúng tiếng cười dưới lớp áo bảo hộ trong buồng ông Thục.

"Tao kể cho nó đấy. Ba năm nằm lán, đêm nào cũng kể. Chuyện u, chuyện mày, chuyện làng. Nó thích nghe. Nó bảo nhà nó buồn, nghe chuyện nhà tao vui hơn."

Tôi hỏi tại sao. Hộp tiền. Cái cuốc gãy cán. Tại sao.

Anh nhìn ra đường, nơi một chiếc xe tải đang chạy qua, cuốn bụi đỏ mù mịt. Anh không trả lời câu ấy. Anh chỉ nói, rất chậm, như đọc lại một câu đã thuộc từ lâu.

"Mày về. Bảo u thằng Tuấn chết rồi. Chôn nó cho tử tế. Thế là đúng."

"Còn mẹ anh Lộc ở Hải Hậu?"

Anh quay lại nhìn tôi. Lâu lắm.

"Tháng nào tao cũng gửi tiền về. Ký tên nó."

* * *

Tôi ra khỏi hiên. Tôi không nhớ mình có chào hay không. Tôi đi ngược về phía cây xăng, nơi người ta bảo có xe khách lên đèo.

Sau lưng tôi, vợ anh gọi với ra từ trong nhà, kéo dài chữ cuối.

"Lộc ơi."

"Ơi."

Rồi trong cái nắng trưa, giữa tiếng xe tải và tiếng gà, tôi nghe từ trong hiên nhà ấy vọng ra một tiếng rít dài. Sòng sọc. Sòng sọc.

Tôi quay lại.

Anh tôi đứng giữa hiên, một mình. Hai tay anh buông thõng, không cầm điếu. Đầu anh nghiêng hẳn sang một bên. Rồi chậm chạp, như không phải tay mình, bàn tay phải anh vòng ra sau, ấn vào gáy.