Chương 8: Ba công ruộng

Hai ngày sau đó tôi sống như người đi trên cầu khỉ. Tôi đi học, về, nấu cơm, giặt đồ, giảng bài cho thằng Tí. Bề ngoài không có gì khác. Bên trong tôi chỉ ngó và nghe.

Tôi ngó má. Má dậy lúc gà gáy canh tư, nấu cơm, cúng tía, thắp đèn cầy, cạy sáp bỏ vô lon. Má cười ít hơn trước, ít hơn nhiều. Có bữa má ngồi lặt rau, lặt xong rổ rau rồi mà tay vẫn còn lặt, lặt vô khoảng không.

Tôi ngó dượng. Dượng ra bến sớm, vô nhà trễ, tay chân lúc nào cũng mùi dầu chai. Dượng không nhìn chiếc xuồng của tía khi đi ngang. Dượng nhìn nó khi tưởng không ai thấy.

Tôi không biết mình đang tìm cái gì. Tôi chỉ biết cái chấm phấn hoá đỏ trên sạp xuồng bà Tư là có thật. Sáng hôm đó tôi đã lấy nước lau, nó không phai. Tôi phải lấy dao cạo mới ra, và dưới lưỡi dao nó mềm, dẻo, như sáp.

* * *

Tối thứ Bảy có người tới đòi nợ.

Ông ta tên Hai Lẹ, ở ngoài chợ xã, chạy ghe máy đi khắp các ấp cho vay lãi ngày. Tôi biết mặt ông vì con nít trong xóm hay bị doạ, hổng nghe lời là Hai Lẹ bắt. Ông ngồi ngoài hiên với dượng, không vô nhà. Tôi nằm trong buồng, vách lá mỏng, nghe được hết.

Dượng mượn ông tiền mua máy bào, máy cưa từ hồi cưới má. Mùa nước không ai cất nhà, không ai đóng tủ, dượng không có việc. Tiền lãi chồng lên tiền gốc. Hai Lẹ nói chậm rãi, giọng không lớn, mà câu nào cũng như cái đinh.

"Ba công ruộng bên đó, chú Bảy. Bán đi là dư trả. Còn dư cất thêm cái chái."

Dượng nói đất đứng tên thằng nhỏ. Hai Lẹ cười khục khặc.

"Thằng nhỏ tám tuổi, nó biết gì. Mà đất trẻ con, có bề gì thì về ai, chú biết mà."

Dượng không trả lời. Một hồi lâu tôi nghe tiếng ghe máy của Hai Lẹ nổ, xa dần.

* * *

Khuya hôm đó, má và dượng nói chuyện trong buồng ngoài. Tôi không nghe rõ hết. Hai người nói nhỏ, nhỏ hơn cả tiếng nước vỗ dưới bến. Tôi chỉ nghe được từng mảnh.

Một giọng nói chú Tư hổng chịu đâu. Giọng kia nói đâu cần chú Tư.

Rồi một câu, nó là con tui mà. Rồi một câu khác, thì tui có nói gì đâu.

Tôi không biết câu nào của ai. Giọng má khàn, giọng dượng trầm, mà nói thì thào thì hai giọng giống nhau tới lạ. Rồi có tiếng ai khóc. Tôi tưởng là má. Rồi tôi không chắc.

Rồi im. Rồi tiếng chân đi ra hiên, đứng lâu, rồi đi vô.

* * *

Sáng Chủ nhật tôi qua nhà bà Tư Rớt, đem theo nải chuối má biểu đem qua. Bà đang ngồi nhai trầu trên bộ ván. Tôi ngồi xuống bóp chân cho bà, rồi lựa lúc bà khoái chí, hỏi như không có gì.

Tôi hỏi bà, con nít đứng tên đất, lỡ có chuyện gì thì đất đó về ai.

Bà Tư ngưng nhai. Bà ngó tôi, cái ngó của người già đã thấy nhiều chuyện. Bà nhổ bã trầu vô cái ống nhổ, chùi miệng.

"Con nít thì đâu có vợ con gì. Thì về cha mẹ nó. Cha nó chết rồi thì về má nó. Ở với ai thì về tay người đó."

Bà nói xong thì cầm tay tôi, siết một cái. Bàn tay bà khô như lá chuối khô.

"Mà con hỏi chi vậy, Lành."

Tôi nói con hỏi chơi. Bà Tư gật gật, buông tay tôi ra, không hỏi nữa. Lúc tôi đứng dậy ra về, bà nói với theo. Bà nói như nói với cái cột nhà.

"Ma da đòi thế thì người ta còn đổ cho ma da được, con à."

* * *

Bữa cơm chiều Chủ nhật, má nhắc lại chuyện thằng Tí đi học. Sáng mai đi. Bùa mới đã cột, cột hai chân, hai túi vải đỏ. Xuồng đã khô dầu chai. Dượng đã thử chèo một vòng quanh bến, kín như bưng.

Thằng Tí ăn cơm không nổi. Nó nói em hổng muốn ngồi mũi. Má nói không ngồi mũi thì ngồi đâu. Nó nói cô dưới nước biểu em đừng ngồi mũi. Má buông đũa.

"Con nói cái gì."

Thằng Tí sợ, cúi đầu. Dượng ngó má. Má ngó dượng. Cái ngó đó chỉ dài bằng một cái chớp mắt, mà tôi nhớ tới giờ. Không phải cái ngó của người có tội nhìn người có tội. Cũng không phải cái ngó của người vô tội nhìn người vô tội. Tôi không biết gọi nó là gì.

"Thì ngồi mũi," dượng nói. "Ngồi mũi cho xuồng cân."

* * *

Tối đó tôi không ngủ. Tôi nằm nghe cả nhà ngủ. Tiếng má trở mình. Tiếng dượng ngáy ngắn, đứt quãng. Tiếng thằng Tí nghiến răng.

Gần sáng, tôi ngồi dậy, rón rén đi ra gian ngoài. Ánh trăng lọt qua khe vách chiếu lên chỗ hai cây kèo bắt chéo, chỗ treo đồ nghề của tía.

Cây cưa còn. Cây bào còn. Cái thước gấp còn.

Cây đinh treo cái khoan tay trống trơn.