Chương 3: Dấu chân trên cầu thang

Phần còn lại của đêm ấy mẹ không ngủ. Mẹ thắp hết đèn trong nhà, cả cái đèn bão treo ở cột chỉ dùng ngày cúng. Mẹ thổi bếp cho lửa bùng lên. Rồi mẹ ngồi xuống cạnh chiếu tôi, cầm lấy tay tôi, nắm chặt. Tay mẹ lạnh hơn tay tôi.

Tôi hỏi mẹ, ai gọi chị Thoan. Mẹ không trả lời. Tôi hỏi lần nữa. Mẹ chỉ lắc đầu, mắt nhìn chằm chằm vào cánh cửa đã cài then. Mẹ cứ ngồi như thế cho tới khi gà gáy lần cuối và khe cửa ngả sang màu tro.

Lúc trời sáng rõ, mẹ đứng dậy mở cửa. Mẹ đứng ở ngưỡng cửa rất lâu, không bước ra. Tôi đi tới sau lưng mẹ, nhìn qua vai mẹ.

Cầu thang nhà tôi có bảy bậc gỗ. Trên bậc thứ nhất, thứ hai, thứ ba, thứ tư, có dấu chân. Dấu chân trần, ướt, in rõ năm ngón trên mặt gỗ đã khô sương. Nhỏ lắm, chưa bằng bàn tay tôi. Chân một đứa trẻ mới chập chững biết đi. Dấu chân đi lên. Đến bậc thứ tư thì dừng, hai bàn chân đặt song song, như đứa trẻ đứng đó ngẩng đầu nhìn vào nhà.

Không có dấu đi xuống.

* * *

Mẹ xuống bếp xúc một mủng tro, đi từ bậc thứ tư rắc ngược xuống tận cổng. Tay mẹ run, tro bay cả vào mặt. Rắc xong mẹ lấy chổi rơm quét, quét đến trầy cả mặt gỗ. Tôi đứng trên sàn nhìn xuống. Dưới ánh sáng ban ngày, dấu chân nhỏ ấy trông không có gì đáng sợ. Nó chỉ nhỏ, và lạnh, và đứng đúng ở chỗ mà hồi bé tôi hay ngồi đợi mẹ đi nương về.

Lúc mẹ trở lên, tôi hỏi thẳng. Tối qua có phải nó gọi không, cái thứ ở dưới khe mà Nhạn nói. Mẹ ngồi xuống bậc cửa, hai tay buông thõng trên đầu gối.

"Con thưa thế nào."

Tôi bảo con thưa dạ. Mẹ nhắm mắt lại.

"Sao con lại thưa. Có phải tên con đâu."

Tôi không biết trả lời thế nào. Tôi nói con đang mơ, con nghe giọng mẹ, cái tiếng nó tự bật ra. Mẹ mở mắt nhìn tôi. Trong mắt mẹ có một thứ tôi chưa thấy bao giờ, không phải sợ, mà giống như người đã chờ một tai họa từ lâu, bây giờ nó đến thì lại thấy nhẹ đi một chút.

Mẹ nói, hôm nay con phải đi. Đi ngay.

* * *

Anh Thượng về từ chợ phiên lúc gần trưa. Mẹ sang tận nhà gọi anh. Anh dắt chiếc xe máy cũ ra đầu ngõ, buộc túi của tôi lên giá sau. Mẹ dúi vào tay tôi một gói xôi, một bọc lá ngải, rồi nắm cổ tay tôi buộc một sợi chỉ đỏ, buộc ba nút, cắn đứt đầu chỉ bằng răng.

Tôi bảo mẹ đi cùng con xuống Thái Bình. Mẹ lắc đầu. Mẹ nói nhà còn lợn, còn gà, còn nương ngô chưa bẻ. Tôi biết mẹ nói dối. Mẹ đứng ở cổng nhìn theo. Mẹ không vẫy tay.

Từ bản Nà Pồng ra đường xã phải qua một con dốc đất dài, rồi một cái cầu treo bắc qua sông Gâm. Lúc xe bắt đầu lên dốc, tôi thấy lạnh. Cái lạnh không đến từ gió. Nó đến từ trong bụng tôi, lan ra hai tay, lên gáy. Tôi ôm chặt lưng anh Thượng. Răng tôi va vào nhau.

Đến giữa dốc, tôi nghe tiếng nước. Không phải tiếng sông Gâm phía trước. Tiếng khe. Tiếng khe Nặm Đăm chảy róc rách qua đá, rõ như tôi đang đứng ngay bên nó.

Tiếng nước mỗi lúc một to, át cả tiếng máy xe. Tôi ngoái lại. Bản Nà Pồng nằm dưới lòng chảo, khói bếp lên thẳng. Tôi không nhìn thấy khe, chỉ nghe thấy nó, như có ai đang kéo nó theo sau lưng tôi bằng một sợi dây.

Lên đến đầu cầu treo thì tôi không nhớ gì nữa.

* * *

Tôi tỉnh dậy trên chiếu nhà mình. Anh Thượng kể tôi ngã khỏi xe ở đầu cầu, mặt trắng bệch, môi tím, người cứng đờ như khúc củi. Anh sợ, anh không dám chở tiếp, sợ ảnh hưởng đến cái thai. Anh quay xe về bản, vừa chạy vừa một tay giữ tôi.

Mẹ ngồi bên cạnh, lau mặt cho tôi bằng một chiếc khăn nhúng nước lá bưởi. Tôi sốt. Đắp hai cái chăn vẫn run. Mẹ nhóm bếp to đến mức khói tràn ra khắp nhà, mà tôi vẫn thấy như mình đang nằm dưới lòng khe, nước lạnh chảy qua người.

Tôi nghe mẹ nói với anh Thượng ở ngoài cửa, giọng rất khẽ.

"Nó không cho con bé đi đâu."

Anh Thượng hỏi lại, ai không cho. Mẹ không đáp. Mẹ nhờ anh lên bản trên gọi bà Then Lự, bảo bà xuống ngay chiều nay.

Chiều xuống. Mẹ đi lấy con dao quắm, chùi sạch, đặt dưới gối tôi. Mẹ treo thêm một bó lá ngải ở đầu chiếu. Rồi mẹ thắp đèn dầu, vì trong nhà sàn trời tối sớm hơn ngoài sân.

Tôi nằm nghiêng, nhìn ra vách nứa. Ngọn đèn ở sau lưng tôi hắt bóng tôi lên vách. Một cái bóng nằm co, đầu gối lên tay. Tôi nhìn nó rất lâu mới nhận ra điều gì làm tôi không yên.

Cái bóng ngắn quá. Tôi duỗi chân ra. Cái bóng duỗi theo. Đầu nó vẫn ở chỗ đầu tôi, nhưng chân nó dừng lại chưa tới nửa tấm vách. Một cái bóng bé, tròn, co ro như cái bóng của một đứa trẻ con nằm chung chiếu với tôi.