Chương 5: Buồng tối đèn đỏ

Cô Hạnh rửa cuộn phim đó ngay chiều hôm ấy. Ba kiểu đầu ra thành ba tấm gần như đen thui, chỉ lờ mờ vài mảng xám. Cô nói thiếu sáng, máy rửa tự động không cứu được. Muốn coi cho ra thì phải in tay, lâu và kỹ.

"Phía sau có cái buồng tối của ba chị để lại, máy phóng trắng đen. Giấy còn mấy hộp. Em biết in hông?"

Tôi nói hồi học nghề ở Quy Nhơn có in vài lần. Cô đưa chìa khoá cửa sau, nói tối nay cô về quê bên Nhơn Mỹ đám giỗ, mai mới lên. Lúc đưa chìa khoá, cô giữ tay tôi lại một chút.

"Ông Tư hồi đó cũng mượn buồng này. Ổng in xong, ổng hổng cho chị coi."

Buồng tối nằm sau tiệm, sát vách nhà bên, chừng bốn mét vuông. Có cái máy phóng sắt sơn đen, ba cái khay nhựa xếp hàng trên bàn xi măng, một cái vòi nước nhỏ giọt, bóng đèn đỏ treo trên đầu. Mùi thuốc hiện chua chua, mùi giấm của thuốc dừng, mùi ẩm của tường vôi lâu không thấy nắng. Tôi đóng cửa, chèn cái giẻ dưới khe, tắt đèn trắng.

Trong ánh đèn đỏ, tay tôi thành màu thịt sống.

Tôi kẹp ô phim thứ nhất vô máy phóng, chỉnh cho hình rõ trên mặt giấy trắng, đếm giây rồi tắt đèn, thả tờ giấy vô khay thuốc hiện. Tôi lấy cái kẹp tre lắc khay cho thuốc chạy đều. Hình hiện dần từ mặt giấy trắng, như sương tan.

Đó là hiên nhà tôi. Cây cột gỗ, cái lu nước, đôi dép nhựa của má để ngay bậc thềm. Chụp từ ngoài sân nhìn vô, ngang tầm thắt lưng.

Tôi đứng sững. Cái máy nằm trong ngăn tủ kính khoá kín, ở tiệm, cách nhà tôi gần một cây số.

Ô thứ hai là cái bếp. Ông Táo, nồi đất, gói giấy báo đựng cái bánh ít má để trên trang thờ. Góc chụp thấp, như người lom khom bước vô bếp tìm cái gì.

Tay tôi run khi kẹp ô thứ ba. Tôi để thời gian lâu hơn vì ô này đen hơn cả. Tôi thả tờ giấy vô khay.

Hình lên chậm. Đầu tiên là một vệt cong, sợi dây võng. Rồi một mảng tối, cái mền. Rồi gương mặt má tôi đang ngủ, miệng hơi há, gần lắm, gần như người chụp đã cúi sát xuống mặt má. Trên trán má có mấy giọt mồ hôi. Tôi biết đêm nào chụp: cái mền đó là mền má mới mua hôm rằm, mới đắp có ba đêm.

Và ở mép phải, chỗ thanh giường tre cạnh võng, có một bàn tay đặt lên. Bàn tay gầy, khớp ngón to. Không phải tay má.

Tôi nhìn tấm ảnh nằm dưới lớp thuốc, đen dần, đen dần vì tôi quên nhấc ra. Tôi không nhấc được. Tay tôi cứng lại trên mép khay.

Rồi cái vòi nước ngừng nhỏ giọt.

Trong buồng tối im tới mức tôi nghe máu chảy trong tai. Mùi thuốc hiện tan đi đâu mất. Thay vào đó là một mùi khác, mùi lá chuối hơ lửa, mùi nếp chín, mùi khói rơm của cái bếp quê. Bóng đèn đỏ trên đầu chập một cái, tối, rồi sáng lại yếu hơn. Lưng tôi lạnh như ai áp một tấm bao bố ướt lên.

Có người đứng sau tôi. Tôi biết như người ta biết có người nhìn mình trong chợ đông. Gần lắm. Tôi nghe tiếng thở, ngắn, có tiếng khò khè ở cuối như người già đau phổi.

"Lộc hả con?"

Giọng đàn bà già, nói nhỏ, giọng Bình Định đặc, chữ cuối kéo dài ra.

Tôi không quay lại. Tôi không dám. Tôi nhìn xuống khay thuốc, tấm ảnh má tôi giờ đã đen hẳn.

"Con về rồi hả. Má đứng yên rồi đó. Lần ni má hổng day đi nữa. Chụp đi con."

Một bàn tay đặt lên vai tôi. Nhẹ. Khô. Lạnh như một hòn sỏi dưới đáy giếng. Các ngón tay hơi bấu xuống, như cách má tôi bấu vai tôi mỗi lần tôi sắp chạy xe đi mà má còn chuyện chưa dặn.

Tôi mở miệng mà không ra tiếng. Lần thứ hai thì ra.

"Con hổng phải Lộc, bà ơi."

Bàn tay đứng yên trên vai tôi rất lâu. Rồi nó vỗ hai cái. Hai cái thật nhẹ.

"Ừ. Hổng phải."

Một lúc. Tiếng thở khò khè lùi ra sau.

"Dị thì về coi má mầy đi."

Bóng đèn đỏ tắt phụt.

Tôi không nhớ mình ra khỏi buồng tối bằng cách nào. Tôi chỉ nhớ cái chìa khoá rơi hai lần trước khi tôi khoá được cửa sau, và trời đang mưa. Tôi chạy xe về Gò Găng trong mưa, không mặc áo mưa, đèn xe chiếu lên mặt đường một vũng sáng vàng loang lổ. Ngày mai tôi có đám ở Tây Sơn, đã hẹn đi từ lúc tờ mờ. Tôi tính ngủ lại ở tiệm cô Hạnh cho gần. Giờ tôi chỉ biết chạy về.

Cửa nhà khép. Đèn bếp sáng. Võng trống.

Má nằm nghiêng trên nền bếp, cạnh cái nồi xôi đang sôi trào, nước chảy xèo xèo xuống lửa. Má chưa bất tỉnh hẳn. Mắt má mở, miệng méo một bên, tay trái co quắp. Má nhìn tôi, cố nói mà nói không ra chữ.

Tôi cõng má ra đường, gọi xe ôm, ôm má ngồi giữa chạy lên bệnh viện huyện.

Gần sáng bác sĩ trực ra nói với tôi ở hành lang: tai biến nhẹ, đưa vô kịp, may. Chậm chừng nửa tiếng là khó nói. Tôi ngồi phịch xuống cái băng ghế sắt.

Lúc tôi vô, má đã tỉnh, mặt vẫn méo nhưng mắt tỉnh. Má nắm tay tôi bằng bàn tay còn cử động được, nói từng chữ, ngọng nghịu:

"Bà già... hồi bữa... ngồi với má... ở bếp. Bả... đỡ đầu má... Con hổng thấy hả?"