Chương 8: Người chạy lên đầu tiên

Sáng hôm sau tôi ra bến xe Nam Định tìm Toàn. Anh ta đứng cùng mấy người xe ôm dưới gốc sấu, áo gió kéo kín cổ, tay xoa vào nhau cho ấm. Thấy tôi, Toàn nhìn hai bàn tay băng của tôi, rồi chìa bao thuốc.

Tôi không hút. Tôi hỏi anh ta về buổi sáng năm 2014. Toàn rít một hơi dài, nhìn ra dãy xe khách đang nổ máy.

"Bà cụ nhà tôi kể với anh rồi à. Bà cụ cứ hay kể. Nhưng có cái bà không biết đâu, vì bà không lên."

Anh ta kể chậm, như người lâu rồi mới mở lại một cái hòm.

"Sáng ấy thằng Cường đập cửa, gọi anh ơi chị ơi, gọi cháu. Không ai thưa. Nó chạy sang nhà tôi mượn cái xà beng. Tôi với nó cạy cửa xếp, rồi chạy vào. Nó chạy trước, tôi chạy sau. Trong nhà lạnh mà ngột lắm, mùi than ngai ngái."

"Lên đến đầu cầu thang thì nó dừng. Nó không vào buồng ngay. Nó kéo cái ghế đẩu ở góc ra, trèo lên, bóc cái ô thoáng trên khung cửa. Cái ô ấy dán băng dính kín mít, dán phía ngoài này, phía hành lang. Nó bóc vội, xé từng mảng, nhét hết vào túi áo bông."

Tôi hỏi anh ta có chắc là dán phía ngoài không. Toàn gật.

"Chắc. Tôi đứng ngay sau lưng nó. Cửa sổ trong buồng thì dán phía trong, nhà nào rét chả dán thế. Nhưng cái ô ấy dán ngoài. Người trong buồng không dán ra ngoài được, anh hiểu không."

"Bóc xong nó mới mở cửa buồng. Tôi thấy bốn người nằm trên giường. Thằng cu Bin nằm trong lòng mẹ. Cái Bống nằm ngoài cùng, một tay thò ra khỏi chăn, như đang với cái gì."

Toàn dừng lại. Anh ta vứt điếu thuốc mới hút được một nửa, lấy chân di.

"Lúc công an đến, người ta hỏi cửa nẻo ai dán. Bà cụ nhà tôi bảo cả nhà nó dán chống rét, thằng Cường cũng dán giúp. Công an ghi vào. Rồi người ta bảo tai nạn, nhà nào đốt lò than trong buồng kín chả thế. Không ai hỏi cái ô thoáng. Tôi cũng không nói."

"Sao anh không nói?"

"Thằng Cường nó quỳ ở chân cầu thang, khóc như con nít. Nó xin tôi. Nó bảo đừng nói với ai, người ta lại bảo nó dán cửa cho anh chị nó chết. Tôi nghĩ nó đau thế là đủ rồi. Nó dán chống rét cho anh chị, chứ ai lại muốn anh chị mình chết."

Anh ta nói câu ấy như đã nói với mình nhiều lần trong sáu năm.

Ba giờ chiều, tôi đến phố Hàng Tiện. Nắng hanh nhạt, chiếu xiên qua những ban công sắt. Bà Nhàn ngồi ở hàng nước, nhìn sang bên kia đường. Cường đã đứng đợi trước cửa xếp.

Lần này anh ta mặc sơ mi trắng, áo khoác dạ cũ, râu cạo nhẵn, tóc chải nước. Trông như người sắp đi ăn giỗ. Tay xách một túi ni lông, trong có bó hương, nải chuối, mấy quả quýt.

Anh ta mở khóa, kéo cửa xếp. Rồi anh ta đứng ở bậc cửa, một chân trong, một chân ngoài, rất lâu. Tôi nghe anh ta thở, nặng như kéo bễ.

Rồi Cường bước vào. Lần đầu tiên trong sáu năm.

Ngay khi anh ta vào, căn nhà động đậy. Không phải tiếng bước chân. Là tiếng băng dính. Khắp các cửa sổ dọc hành lang, những dải băng dính nâu kêu lên lốp bốp, phồng lên rồi xẹp xuống, như có ai ở ngoài áp miệng vào khe mà thổi. Nhưng ngoài kia nắng đứng, không một ngọn gió.

Mùi cơm bốc lên, đậm hơn bất cứ lần nào tôi đến. Cường dừng lại giữa hành lang, nhắm mắt.

"Cơm của chị Hoa," anh ta nói. "Chị ấy nấu gạo tám thơm Hải Hậu. Cả đời tôi chỉ ăn cơm chị ấy nấu là thấy ngon."

Anh ta đặt túi đồ lên tủ thờ, không thắp hương ngay. Anh ta đi thẳng lên cầu thang. Đến bậc thứ năm, anh ta cúi nhặt cuốn vở của Bống, ôm vào ngực, đi tiếp.

Tôi theo sau. Trước cửa phòng ngủ, Cường rút trong túi áo khoác ra một chiếc chìa nhỏ, buộc sợi dây dù đỏ đã bạc. Tay anh ta run đến mức chìa đập vào ổ mấy lần mới lọt.

Anh ta không vặn ngay. Anh ta ngẩng lên nhìn cái ô thoáng trên khung cửa. Băng dính nâu dán kín, phía hành lang, mép cắt thẳng, góc gấp chéo một nếp.

"Tôi bóc nó ra rồi," Cường nói, giọng lạc đi. "Sáng hôm ấy tôi bóc ra rồi mà."

Tôi đứng cách anh ta hai bước. Tôi nói, giọng bình thường như đọc báo cáo, rằng tôi đã lên phường. Số chứng thực trên văn bản từ chối di sản là của một hồ sơ khác. Người ký chứng thực đã nghỉ hưu từ ba tháng trước đó. Chữ ký của anh Tùng trong vở con bé Bống không giống chữ ký trên văn bản.

Cường không quay lại. Anh ta tựa trán vào cánh cửa.

"Cái giấy ấy tôi làm. Tôi thuê một thằng trên Hà Nội khắc dấu, năm triệu. Chữ ký tôi tự ký, tập cả tuần. Anh tôi không bao giờ ký. Anh ấy chết cũng không ký."

"Tôi nợ. Bọn nó đến tận xưởng đòi, dọa chặt tay. Nhà có bốn người chết thì bán không ai mua. Cho thuê không ai ở. Thì tôi cầm cho ngân hàng."

Băng dính dưới nhà vẫn lốp bốp. Tôi nhìn cái ô thoáng, nhìn những nếp gấp chéo y hệt như ở xưởng Lộc Hạ. Tôi hỏi câu mà tôi đã mang theo từ bến xe.

"Còn cái ô thoáng này. Anh dán lúc nào?"

Cường từ từ đút tay vào túi áo khoác. Anh ta rút ra một cuộn băng dính nâu cũ, lõi bìa đã ố vàng, chỉ còn một nửa. Anh ta nhìn nó trong lòng bàn tay như nhìn một vật lạ.

"Chiều hôm ấy," anh ta nói. "Cuộn này đấy. Sáu năm nay tôi không vứt được."